बिर्तामोड , झापा / आज देशभर श्रद्धा, भक्ति र सम्मानका साथ गुरु पूर्णिमा मनाइँदै छ। प्रत्येक वर्ष आषाढ शुक्ल पूर्णिमाका दिन मनाइने यो पर्वलाई ज्ञान, शिक्षा र संस्कार प्रदान गर्ने गुरुहरूप्रति कृतज्ञता व्यक्त गर्ने विशेष अवसरका रूपमा लिइन्छ।
“गुरु ब्रह्मा, गुरु विष्णु गुरु देवो महेश्वर,
गुरु साक्षात् परमं ब्रह्मा तस्मै श्री गुरुवे नमः”
अर्थात्:
“गुरु नै ब्रह्मा हुन्, गुरु नै विष्णु हुन अनि गुरु भनेकै भगवान शंकर हुन्
गुरु नै हुन् साक्षात परब्रह्म, यस्ता गुरुलाई म नमस्कार गर्दछु ।”
सनातन परम्पराअनुसार यस दिन महर्षि वेदव्यासको जन्मजयन्तीसमेत मनाइने भएकाले यसलाई व्यास पूर्णिमा पनि भनिन्छ। वेदव्यासले वेदहरूको संकलन, महाभारत तथा पुराणहरूको रचना गरी मानव सभ्यतालाई अतुलनीय ज्ञानको सम्पदा प्रदान गरेको विश्वास गरिन्छ। त्यसैले उहाँलाई आदिगुरुका रूपमा सम्मान गरिन्छ।
गुरु पूर्णिमाको अवसरमा विद्यालय, कलेज, गुरुकुल, मठ–मन्दिर तथा विभिन्न धार्मिक एवं शैक्षिक संस्थाहरूमा विशेष पूजा, सम्मान कार्यक्रम, प्रवचन तथा सांस्कृतिक कार्यक्रम आयोजना गरिन्छ। विद्यार्थीहरूले आफ्ना गुरुजनलाई सम्मान गर्दै आशीर्वाद लिने परम्परा रहेको छ। आधुनिक समयमा पनि शिक्षक, अभिभावक तथा जीवनमा सकारात्मक मार्गदर्शन गर्ने व्यक्तिहरूप्रति सम्मान व्यक्त गर्ने दिनका रूपमा यो पर्वको महत्व बढ्दै गएको छ।
धार्मिक विश्वासअनुसार गुरु भनेका अज्ञानको अन्धकार हटाई ज्ञानको उज्यालोतर्फ डोर्याउने मार्गदर्शक हुन्। गुरुको सम्मानले ज्ञान, अनुशासन, नैतिकता र सकारात्मक सोचको विकास हुने विश्वास गरिन्छ। त्यसैले गुरु पूर्णिमाले गुरु–शिष्य सम्बन्धलाई अझ सुदृढ बनाउँदै समाजमा शिक्षा, संस्कार र मानवीय मूल्यको संरक्षण गर्न प्रेरणा प्रदान गर्दछ।
ज्ञान, अनुशासन र संस्कारको उज्यालो फैलाउने गुरुहरूप्रति सम्मान व्यक्त गर्ने यो पावन पर्वले समाजमा सकारात्मक सोच, सद्भाव र नैतिक मूल्यको प्रवर्द्धनमा महत्वपूर्ण योगदान पुर्याउने विश्वास गरिएको छ।
